Lớp 11Vật Lý

Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5

Tóm tắt lý thuyết Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5 chi tiết nhất. Hướng dẫn cách vẽ Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5 đẹp nhất.

Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5

Cùng THPT Ninh Châu tìm hiểu thêm về chương 5 này nhé:

1. Từ thông

– Từ thông là từ trường được sinh ra từ một khung dây đồng cuốn thành vòng tròn. Về số vòng thì tùy thuộc ứng dụng để quấn. Số vòng dây này sẽ đi xuyên qua một thanh nam châm vĩnh cửu

Bạn đang xem: Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5

– Trên nguyên tắc; từ thông thể hiện cho hiện tượng từ truyền xuyên qua nam châm vĩnh cửu. Nam châm tạo từ trường càng lớn thì lượng từ thông được sản sinh càng nhiều

Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5 (ảnh 2)

– Đặc biệt, từ thông là đại lượng đại số (có thể dương, âm hoặc bằng 0)

     + Nếu α nhọn thì cosα > 0 ⇒ Φ > 0

     + Nếu α tù thì cosα < 0 ⇒ Φ < 0

     + Nếu α = 0 thì cosα = 1 ⇒ Φ = BS

     + Nếu α = 90o thì cosα = 0 ⇒ Φ = 0

Trong hệ SI, đơn vị từ thông là vêbe (Wb)

1Wb = 1T.1m2

Ví dụ về từ thông

Để các bạn hình dung dễ dàng hơn tôi sẽ phân tích một ví dụ ngoài luồng cụ thể:

Chúng ta lấy một cái quạt mini khởi động nó lên thì lượng gió sẽ đi theo một hướng. Ta lấy một tấm giấy vuông góc lớn

Trường hợp để nằm ngang thì lượng gió thổi qua nhiều

Trường hợp nằm chéo trước quạt thì lượng gió thổi qua ít lại

Và trường hợp chắn vuông góc với hướng gió thổi thì lúc này lượng gióa thổi qua ít nhiều còn tùy thuộc vào tiết diện giấy hoặc độ mạnh của quạt. Đối với từ thông như trên cũng hoàn toàn như vậy

Hoặc ai có con cảm biến siêu âm đo mức nước bị hư. Bạn chỉ cần tháo lắp thiết bị đó ra sẽ thấy cục nam châm vĩnh cửu và cuộn dây tạo từ trường. Đối với dòng từ trường mặc dù nó có sự dịch chuyển mạnh mẽ nhưng chúng ta không bao giờ thấy. Bản chất dòng siêu âm cũng vậy. Hoạt động theo nguyên lý bắn sóng một cách vô hình.

2. Hiện tượng cảm ứng điện từ

– Khi từ thông biến thiên qua một mạch điện kín thì trong mạch xuất hiện dòng điện cảm ứng.

– Hiện tượng cảm ứng điện từ là một hiện tượng xảy ra khi và chỉ khi dòng điện cảm ứng được sinh ra.

– Chiều dòng điện cảm ứng tuân theo định luật Len – xơ: Dòng điện cảm ứng xuất hiện trong mạch kín có chiều sao cho từ trường cảm ứng có tác dụng chống lại sự biến thiên từ thông ban đầu qua mạch.

– Dòng Fu-cô là dòng điện xuất hiện trong các vật dẫn khi nó chuyển động trong từ trường hoặc nằm trong từ trường biến thiên.

3. Suất điện động cảm ứng

– Suất điện động cảm ứng hay còn gọi là sức điện động là một một loại cảm ứng điện được sinh ra từ sự xuất hiện một dòng điện cảm ứng trong mạch kín có chiều chạy xung quanh mạch kín.

– Độ lớn suất điện động cảm ứng suất trong mạch kính tỉ lệ với tốc độ biến thiên từ thông qua mạch kín đó.

Biểu thức: 

Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5 (ảnh 3)

– Nếu Φ tăng thì ec < 0: Chiều của suất điện động cảm ứng (chiều của dòng điện cảm ứng) ngược chiều với chiều của mạch.

– Nếu Φ giảm thì ec > 0: Chiều của suất điện động cảm ứng (chiều của dòng điện cảm ứng) là chiều của mạch.

Cách kiểm tra có suất điện động cảm ứng

Để các bạn rõ hơn mình sẽ đưa ra ví dụ thực tế chứng minh hiện tượng cảm ứng điện từ xảy ra như thế nào ?

Cách 1:

Vật liệu cần:

– 1 ống nhựa quận dây đồng tầm 4500 vòng

– Nam châm vĩnh cửu ( Nếu không có thanh to ta có thể lấy các thanh nhỏ nối lại)

– Đèn Led ( Nhận biết có dòng điện hay không )

– Dây đẫn điện

– Ống giấy đựng nam châm

Thực hành:

Ta mắc trực tiếp con đèn lép với ống dây thông qua dây dẫn điện nhằm mục đích tạo thành mạch kín.

Sau đó; lấy ống giấy cứng nhét nam châm vào và xuyên qua ống dây. Ta sẽ thấy khu đưa vào trong đường ống đèn led sáng. Lấy nam châm ra thì đèn tắt

Giả sử nếu thay đổi đổi 2 cực dây dẫn cắm vào đường ống thì thế nào ?

Kết quả:

Khi ta đút nam châm vào đường ống thì đèn không sáng

Khi rút nam châm ra khỏi đường ống thì đèn led sáng

Xác đinh sức điện động thông qua VOM

Lấy con đồng hồ đo VOM ra. Đấu 2 cực  đồng hồ VOM vào 2 cực ống dây thông qua 2 cái dây dẫn

Ở con đồng hồ VOM  ta chọn chức năng Voont và vặn nó ở mưc 10V AC

Khi cho nam châm lại gần mà không có sự dịch chuyển thì ta thấy kim đồng hồ không nhảy

Khi cho nam châm dịch chuyển liên tục trong ống dây thì lập tức kim đồng hồ tăng Vônt dần. Và đây cũng là một trong những cách tạo dòng điện từ nam châm vĩnh cửu


Kết luận bài tập suất điện đông cảm ứng 

Từ trường thay đổi tạo nên sự thay đổi của từ thông. Điều này dẫn đến sự suất hiện của suất điện động trong ống cuốn dây đồng

Cách 2:

Lấy một nam chân điện đặt vào trong ống cuộn dây.

Sau đó; đấu nối 2 cực ống dây vào đèn led bằng 2 dây dẫn điện tạo thành một vòng khép kín.

Để ý khi không có nguồn cấp cho nam châm điện thì đèn không sáng.

Khi đóng mạch điện cấp nguồn cho nam châm thì đèn bắt đầu sáng. Mà đèn sáng hiển nhiên đã có suất điện động cảm ứng.

4. Tự cảm

– Từ thông riêng của một mạch kín là từ thông gây ra bởi từ trường do chính dòng điện trong mạch sinh ra: Φ = Li

Với L là độ tự cảm của mạch kín (C), phụ thuộc vào cấu tạo và kích thước của (C) có đơn vị là Henry (H)

⇒ Độ tự cảm của ống dây dài (cuộn cảm):

Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5 (ảnh 4)

Với μ là độ từ thẩm, đặc trưng cho từ tính của lõi sắt (có giá trị cỡ 104).

– Hiện tượng tự cảm là hiện tượng cảm ứng điện từ xảy ra trong một mạch có dòng điện mà sự biến thiên từ thông qua mạch được gây ra bởi sự biến thiên của cường độ dòng điện trong mạch

– Suất điện động cảm ứng trong mạch xuất hiện do hiện tượng tự cảm gọi là suất điện động tự cảm.

Sơ đồ tư duy Vật lý 11 chương 5 (ảnh 5)

Đăng bởi: Đại Học Đông Đô

Chuyên mục: Lớp 11, Vật Lý 11

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button